Lustracje i spisy rewizyjne podatników jako źródło do badań antroponimicznych, demograficznych i genealogicznych społeczności karaimskiej w XVIII i XIX wieku

Mariola Abkowicz

mariola.abkowicz@amu.edu.pl
Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Wydział Neofilologii, Instytut Orientalistyki, Zakład Polityki Językowej i Badań nad Mniejszościami (Polska)
https://orcid.org/0000-0001-6188-5955

Abstrakt

Powstające dla celów podatkowych spisy ludności były sporządzane w sposób mniej lub bardziej regularny w I Rzeczpospolitej w XVIII wieku i w Imperium Rosyjskim począwszy od wieku XVIII aż do pierwszego powszechnego spisu ludności w 1898 roku. Dane zbierane przez spisujących (początkowo tylko liczbowo obejmujące gospodarstwa domowe) stopniowo były uszczegółowiane. Poddając je kompleksowej analizie, możemy prześledzić rozwój poszczególnych społeczności, badać dane genealogiczne rodzin oraz ruch ludności. Lustracje i spisy rewizyjne stanowią niezwykle cenne źródło do prowadzonych badań genealogicznych, antroponimicznych i demograficznych społeczności karaimskiej.

Instytucje finansujące

Taxpayer lists, Karaim anthroponymy, demography, social status, genealogy

Słowa kluczowe:

spisy podatników, antroponimia karaimska, demografia, status społeczny, genealogia

Bibliografia

Abkowicz, M. (2014). Na tropach dziejów rodziny: Hazzan Ananiasz Abkowicz i jego potomkowie. Awazymyz, 25(3), 4–7. https://doi.org/10.33229/az.710. Google Scholar

Arct, M. (1916). Słownik ilustrowany języka polskiego. Warszawa. Pobrane z: https://pl.wikisource.org/wiki/M._Arcta_S%C5%82ownik_ilustrowany_j%C4%99zyka_polskiego/Partykularz#mw-head. Google Scholar

Baliulis, Algirdas (2008): Lietuvos magdeburginiu̜ miestu̜. Privilegijos ir aktai. Vilnius: LII Leidykla. Google Scholar

Danilevskij, I. N. (2000). Istočnikovedenie: Teoriâ, istoriâ, metod ; istočniki rossijskoj istorii ; učebnoe posobie dlâ gumanitarnych specialʹnostej. Moskva: Rossijskij Gos. Gumanitet. Google Scholar

Gąsiorowski, S. (2008). Karaimi w Koronie i na Litwie w XV–XVIII wieku. Kraków-Budapeszt: Austeria. Google Scholar

Gordziejew, J. (2010). Komisje Porza̜dkowe Cywilno-Wojskowe w Wielkim Ksie̜stwie Litewskim w okresie Sejmu Czteroletniego: (1789 - 1792) (Wyd. 1). Kraków: Wydawn. Uniw. Jagiellońskiego. Google Scholar

Kleczyński, J. (1892). Spisy ludności w Rzeczpospolitej Polskiej. Kraków: Nakładem Akademii Umiejętności. Google Scholar

Kleczyński, J. (1893). Pogłówne generalne w Polsce i oparte na niem popisy ludności. Kraków: Akademia Umiejętności. Google Scholar

Muchowski, P., Tomal, M., Sulimowicz, A., Witkowski, R., Yariv, A. (2017). Dokumenty historii karaimów polsko-litewskich: Edycja krytyczna wybranych rękopisów w języku hebrajskim, łacińskim i polskim. Poznań: Katedra Studiów Azjatyckich. Google Scholar

Rychlikowa, I. (1988). Deklasacja szlachty polskiej w Cesarstwie Rosyjskim. Spór o "Pułapkę na szlachtę" Daniela Beauvois. Przegląd Historyczny. (79/1), 121–147. Google Scholar

Rzepkowski, A. (2005). Spisy ludności na ziemiach polskich w latach 1789-1939. Przegląd Nauk Historycznych, 4(2 (8)), 101–125. Google Scholar

Towpik, P. S. (2016). Rewizskie skazki - źródła z XVIII i XIX wieku do badań genealogicznych i demograficznych wschodnich ziem I Rzeczpospolitej znajdujących się ówcześnie w granicach państwa rosyjskiego. W: J. Leśny & J. Nyćkowiak (red.), Badania i Rozwój Młodych Naukowców w Polsce - Historia (s. 81–89). Poznań: Młodzi Naukowcy. Google Scholar

Witkowski, R. (2017). Z dziejów karaimów w Wielkim Księstwie Litewskim: uwagi krytyczne nad źródłami i stanem badań (do XIX w.). W: P. Muchowski, M. Tomal, R. Witkowski (red.), Karae Edom. Studia nad historią i kulturą karaimów I Rzeczpospolitej (6-142). Poznań: Katedra Studiów Azjatyckich. Google Scholar


Opublikowane
2022-12-30

Cited By / Share

Abkowicz, M. (2022). Lustracje i spisy rewizyjne podatników jako źródło do badań antroponimicznych, demograficznych i genealogicznych społeczności karaimskiej w XVIII i XIX wieku. Almanach Karaimski, 11, 9–. https://doi.org/10.33229/ak.2022.11.1

Autorzy

Mariola Abkowicz 
mariola.abkowicz@amu.edu.pl
Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Wydział Neofilologii, Instytut Orientalistyki, Zakład Polityki Językowej i Badań nad Mniejszościami Polska
https://orcid.org/0000-0001-6188-5955

Bibliotekarz, karaimoznawca, pracownik dydaktyczny w Zakładzie Polityki Językowej i Bedań nad Mniejszościami Instytutu Orientalistyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Wydawca i redaktor naczelny historyczno-społeczno-kulturalnego kwartalnika karaimskiego „Awazymyz”. Redaktorka książek i autorka artykułów poświęconych tematyce karaimskiej. Swe zainteresowania badawcze skupia przede wszystkim na antroponimii karaimskiej, karaimskim życiu społecznym, a także na historii społeczności karaimskich w Trokach i Wilnie w XIX i XX w. oraz w powojennej Polsce. Jako przedstawiciel społeczności karaimskiej bierze udział w pracach Komisji Wspólnej Mniejszości Narodowych i Rządu. Przewodnicząca Zarządu Związku Karaimów Polskich i członek Zarządu Fundacji Karaimskie Dziedzictwo. Adres do korespondencji: mariola.abkowicz@amu.edu.pl.



Statystyki

Abstract views: 97
PDF downloads: 58 PDF downloads: 0


Licencja

Autorzy

Autorzy tekstów przyjętych do publikacji w czasopiśmie Almanach karaimski są zobowiązani do wypełnienia, podpisania i odesłania na adres redakcji umowy o udzielenie nieodpłatnej licencji do utworów, z zobowiązaniem do udzielania sublicencji CC.

Zgodnie z umową, autorzy tekstów opublikowanych w czasopiśmie Almanach karaimski udzielają Związkowi Karaimów Polskich niewyłącznej i nieodpłatnej licencji oraz zezwalą na użycie sublicencji Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-ND 4.0).

Autorzy zachowują prawa do dalszego, swobodnego rozporządzania utworem.

Użytkownicy

Zainteresowani użytkownicy internetu uprawnieni są do korzystania z utworów opublikowanych roku w Almanach karaimski pod następującymi warunkami:

  • uznanie autorstwa - obowiązek podania wraz z rozpowszechnionym utworem, informacji, o autorstwie, tytule, źródle (odnośniki do oryginalnego utworu) oraz samej licencji;
  • bez tworzenia utworów zależnych - utwór musi być zachowany w  oryginalnej postaci, nie można bez zgody twórcy rozpowszechniać np. tłumaczeń, opracowań.

Do wszystkich tekstów opublikowanych przed 2018 r. prawa autorskie są zastrzeżone.

Inne

Związek Karaimów Polskich zachowuje prawo do czasopisma jako całości (układ, forma graficzna, tytuł, projekt okładki, logo itp.).

Wersja papierowa czasopisma jest pierwotna.